ABD ile İran arasındaki çatışmaların etkisiyle küresel petrol ticaretinin kritik güzergâhlarından Hürmüz Boğazı'nda ticari gemi geçişleri neredeyse durma noktasına geldi. Bölgede yaşanan gelişmeler petrol fiyatlarını yukarı yönlü baskılarken, deniz taşımacılığında navlun ve savaş riski primlerinin de hızla yükselmesine neden oldu. Brent petrolün 90 dolar seviyesine yakın seyretmesi, küresel enerji piyasalarında arz güvenliği endişelerini yeniden gündeme taşıdı.

Husilerden Suudi Arabistan'a abluka kararı

Bölgede gerilim sürerken Yemen'deki İran destekli Husiler ile Suudi Arabistan arasındaki tansiyon da yükseldi. Husiler, Suudi Arabistan'ın Sana Uluslararası Havalimanı'na hava saldırısı düzenlediğini öne sürerek misilleme gerçekleştirdi. Husiler tarafından yapılan açıklamaya göre Suudi Arabistan'daki Abha Uluslararası Havalimanı, füze ve insansız hava araçlarıyla hedef alındı. Ardından Husiler, Suudi Arabistan'a karşı "deniz ablukası" uygulamaya başladıklarını duyurdu.

Babülmendep Boğazı'nda gemi trafiği düştü

Husilerin abluka açıklamasının ardından Babülmendep Boğazı'ndaki ham petrol tankeri geçişlerinde dikkat çekici bir düşüş yaşandı. 20 Temmuz'da boğazdan 16 ham petrol tankeri geçerken, bu sayı 21 Temmuz'da 5'e geriledi. Bugün ise şu ana kadar 9 geminin geçiş yaptığı belirtildi. Hürmüz Boğazı'nda ise önceki 5 gün boyunca ham petrol tankeri geçişi gerçekleşmezken, dün yalnızca 1 tankerin geçiş yaptığı görüldü.

Gemiler Afrika rotasına yönelebilir

Luman'a göre, Babülmendep Boğazı'ndaki risklerin artması halinde gemilerin Afrika'nın güneyinden dolaşarak Akdeniz'e ulaşması gündeme gelebilir. Ancak bu alternatif güzergâh, sefer sürelerinin uzamasına ve taşıma maliyetlerinin daha da yükselmesine neden olabilir.

Konteyner taşımacılığında da Kızıldeniz rotasına dönüş planlarının yeniden ertelenebileceği belirtiliyor. Bazı denizcilik şirketlerinin Kızıldeniz üzerinden seferlerini yeniden başlatmasının ardından bölgede artan güvenlik riski, küresel ticaret rotalarında yeni bir belirsizlik yaratıyor.

Hürmüz ve Babülmendep küresel ticareti etkiliyor

Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin büyük ölçüde aksaması ve Babülmendep'te güvenlik risklerinin yükselmesi, küresel enerji arzı ve deniz ticareti açısından kritik bir tablo ortaya çıkarıyor.

Bölgede gerilimin daha da tırmanması halinde petrol taşımacılığından konteyner ticaretine kadar birçok sektörde maliyetlerin artabileceği ve alternatif deniz rotalarının daha yoğun kullanılabileceği değerlendiriliyor.